Mooie foto met lekker veel water. Fraaie wolkenlucht boven het landschap.
groet van Nel

Mooie foto! Begrijp ik het goed, dat men bezig is met het uitvinden van het juiste waterpeil. Het zou m.i. Doodzonde zijn als de habitat van de vogels die je noemt zou verdwijnen.
Worden de boezempeilen bepaald door de wensen/eisen van de melkveehouderij?

Groet,
Arie

@ Arie,

De boezem is een stelsel van kanalen en meren dat rechtstreeks afwatert op zee en rivier. Dat kan doormiddel van natuurlijk verloop met sluizen, of het water kan afgepompt worden met een gemaal. Het streefpeil van de boezem is gebaseerd op de gemiddelde waterstanden van 1 maart tot 1 november en is voor de Friese boezem sinds 1970 vastgesteld op NAP -52 jaarrond. Alles wat polder is heeft een eigen waterpeil (meestal lager) en watert af doormiddel van gemalen, pompen en molens op de boezem. Het geheel van boezem en polders wordt beheerd door een waterschap. Ook bij jullie werkt dit zo (Waterschap Schieland en Krimpenerwaard). De besturen van waterschappen worden democratisch gekozen. Bij het peilbeheer wordt rekening gehouden met klimaatverandering, verzilting, maaivelddaling door veenoxidatie en aantasting van bebouwing en natuur.

Het systeem van polders met een boezem is ongeveer 200 jaar geleden ontstaan. Met het verloop van de tijd was men steeds beter in staat het peil in de boezem te beheersen. Vooral het inzetten van gemalen betekende een grote stap voorwaarts. Voor Friesland is de bouw van het Woudagemaal (stoomgemaal) in 1918 van groot belang geweest. Tegenwoordig zijn er naast de sluizen in de Afsluitdijk en die bij het Lauwersmeer, meerdere gemalen. Een nieuwe wordt momenteel aangelegd bij Noard-Fryslân Bûtendyks. Het kan echter nog steeds misgaan. Bij extreme regenval of langdurige droogte kan het streefpeil niet gehaald worden. Bij regenval kunnen gemalen bijgezet worden. Het Woudagemaal wordt bijvoorbeeld nog steeds bijgezet als de Friese boezem dreigt over te lopen. Andersom, kan men bij grote droogte water vanuit de boezem in de polders laten stromen. Nu is het water in de boezem niet van al te beste kwaliteit, hoewel het de laatste jaren wel is verbetert bevatte het vooral in de jaren 70, 80 en 90 veel te veel fosfaat, en andere verontreinigingen. Destijds onbruikbaar voor natuurgebieden maar ook nu nog niet goed genoeg. Helaas ligt er in veel natuurgebieden nog een erfenis van voedselrijk slib uit voorbije jaren. Een ander probleem voor de natuur is het starre peilbeheer. De laatste tijd gaan er wel stemmen op om het boezempeil op een meer natuurlijke manier te beheren maar vooralsnog is dit maatschappelijk niet haalbaar. Daarom gaan natuurbeheerders er vaak toe over om hun gebieden te isoleren van de boezem. Ze krijgen dan zelf meer controle over het peilbeheer. Dit is ook het geval bij de Alde Feanen, waarvan nog een groot deel rechtstreeks voor de boezem ligt.

Dat is wat je op deze foto ziet, het is een proefproject. Rechts zie je de Alde Headamsleat in het midden een verbeterde kade en rechts de voormalige zomerpolder, Headamskampen. In de nieuwe situatie staat de polder in de winter onder water maar deze kan in de zomer gemakkelijk droog worden gemaakt. Zo krijg je net als vroeger sterk wisselende peilen, nat in de winter en droog in de zomer, alleen onafhankelijk van de boezem. Hierdoor hoopt men dat in de voormalige polder Waterriet weer terug keert. De polder wordt dus als het ware omgevormd tot waterrietlandschap, hard nodig want de Grote Karekiet is bijvoorbeeld al uit de Alde Feanen verdwenen.

.